Ετήσιος γυναικολογικός έλεγχος
Εξατομικευμένος γυναικολογικός έλεγχος
Ο γυναικολογικός έλεγχος προσαρμόζεται ανάλογα με την ηλικία, το ατομικό και οικογενειακό ιστορικό, καθώς και τη γενικότερη κατάσταση της γυναίκας. Στις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα, ο προληπτικός ετήσιος έλεγχος συνήθως περιλαμβάνει τα εξής:
Γυναικολογική εξέταση
Αρχικά πραγματοποιείται εξέταση των εξωτερικών γεννητικών οργάνων, το περίνεο και την γύρο περιοχή. Στη συνέχεια, με τη χρήση κολποδιαστολέα, ελέγχονται ο κόλπος και ο τράχηλος για τυχόν φλεγμονές, βλάβες ή ανατομικές ανωμαλίες.
Ακολουθεί η αμφίχειρη γυναικολογική εξέταση, η οποία βοηθά τον γιατρό να αξιολογήσει τα έσω γεννητικά όργανα (μήτρα, ωοθήκες κ.ά.) και να εντοπίσει πιθανές παθολογικές αλλοιώσεις.
Εφόσον κριθεί απαραίτητο, λαμβάνονται δείγματα για καλλιέργεια κολπικού εκκρίματος.
Τεστ Παπανικολάου
Το τεστ Παπ πραγματοποιείται μία φορά τον χρόνο σε γυναίκες χαμηλού κινδύνου ή συχνότερα, αν το συστήσει ο γιατρός. Ξεκινά περίπου 12 μήνες από την έναρξη της σεξουαλικής ζωής και στοχεύει στον εντοπισμό προκαρκινικών ή άλλων παθολογικών αλλοιώσεων του τραχήλου.
Η εξέταση παρέχει πληροφορίες για την ύπαρξη φλεγμονής, άτυπων ή καρκινικών κυττάρων, καθώς και για την ορμονική κατάσταση της γυναίκας.
Για τη λήψη του δείγματος χρησιμοποιούνται κολποδιαστολέας και ειδικά βουρτσάκια (ψήκτρες), με τις οποίες συλλέγονται κύτταρα από τον τράχηλο.
Τα τελευταία χρόνια, η κυτταρολογία υγρής φάσης (Thin Prep) προσφέρει ακόμη πιο αξιόπιστα αποτελέσματα. Σε αυτή τη μέθοδο, τα κύτταρα τοποθετούνται απευθείας σε ειδικό υγρό, το οποίο επιτρέπει πιο καθαρή και ακριβή ανάλυση. Επιπλέον, από το ίδιο δείγμα μπορεί να πραγματοποιηθεί μοριακός έλεγχος για HPV τυποποίηση.
Υπερηχογράφημα
Με τη βοήθεια του υπερήχου απεικονίζονται τα έσω γεννητικά όργανα. Υπάρχουν δύο είδη εξέτασης: ο διακοιλιακός υπέρηχος και ο διακολπικός, ο οποίος προσφέρει πιο λεπτομερείς πληροφορίες.
Πρόκειται για ανώδυνη, ασφαλή (χωρίς ακτινοβολία) εξέταση που επιτρέπει την αξιολόγηση της μορφολογίας της μήτρας, της ενδομητρικής κοιλότητας και των ωοθηκών. Με τον υπέρηχο μπορεί να εντοπιστούν ινομυώματα, πολύποδες, κύστεις, ή άλλες αλλοιώσεις, καθώς και να ελεγχθεί η ύπαρξη ωοθυλακίων και η κατάσταση των σαλπίγγων.
Έλεγχος μαστών
Σε γυναίκες κάτω των 40 ετών, ο έλεγχος των μαστών γίνεται κυρίως με ψηλάφηση. Αν διαπιστωθούν ύποπτα ευρήματα, ακολουθεί υπερηχογράφημα ή μαστογραφία.
Γενικά, συστήνεται να γίνεται η πρώτη μαστογραφία μεταξύ 35 και 40 ετών ως εξέταση αναφοράς και, μετά τα 40, ετήσια επανάληψη.
Σε περιπτώσεις οικογενειακού ιστορικού καρκίνου του μαστού, ο έλεγχος ξεκινά νωρίτερα και με συχνότερη παρακολούθηση.